Gündelik Anlar Yazılar

Bir istasyonun kenarında başlayan şey Kayseri Tren Garı’na her gidişimde aynı koku karşılıyor beni. Soğuk metalin, eski duvarların ve biraz da beklemenin kokusu. İnsan bazı yerleri sevmese bile alışıyor. Ben burayı seviyor muyum emin değilim ama her seferinde burada bir şeyler hissediyorum. Özellikle o uzun, ince beton yolun adı aklıma düştüğünde: platform. Platform ne demek diye ilk kez kendime sorduğumda çok basit bir cevap beklemiştim. Bir yer, trenin durduğu nokta. Ama hayat bazen basit tanımları sevmiyor. O gün bunu anlamam için birinin gitmesi gerekiyordu. O sabah: beklemenin ağırlığı O sabah annemle birlikte istasyona gitmiştim. Sessizdi. Annem fazla konuşmazdı zaten, ama…

Merhabalar! Chicha ekibi bu yazıda Altın elektriği çeker mi hakkında merak edilenleri toparladı. Chicha ailesi adına Altın elektriği çeker mi hakkında hazırladığımız bu yazının sonuna geldik. Altın Elektriği Çeker mi? Edebiyatın Işığında Madde, Anlam ve Anlatının Görünmeyen Akımı Kelimelerin Görünmez Alanı: Anlatının Fizikten Ayrıldığı Yer Altın elektriği çeker mi sorusu, ilk bakışta fizik biliminin katı sınırlarına ait gibi görünür; ölçülebilir, deneylenebilir ve kesin yanıtlarla çevrili bir alana. Ancak edebiyat, bu tür kesinlikleri severken aynı zamanda onları dağıtmaktan da hoşlanır. Çünkü edebi metin için “altın” yalnızca bir element değil; arzu, güç, yozlaşma, kutsallık ve kayıp anlamlarının birbirine dolandığı çok katmanlı bir…

Türkiye’de Yapılan Evlilik Almanya’da Geçerli mi? Ekonomik Bir Perspektiften Derinlemesine Analiz Chicha ailesiyle birlikte bugün Türkiye’de yapılan evlilik Almanya’da geçerli mi başlığını en temel noktalarından ele alıyoruz. Bir birey için evlilik, yalnızca duygusal bir bağ değil; aynı zamanda ekonomik bir organizasyon biçimidir. Kaynakların kıt olduğu bir dünyada, her kararın görünür ve görünmez maliyetleri vardır. Bir evlilik kararı da bu bağlamda yalnızca iki insanın birleşmesi değil, aynı zamanda iki ekonomik birimin, iki tüketim yapısının ve iki hukuk sisteminin kesişimidir. Bu nedenle şu soru yalnızca hukuki değil, aynı zamanda ekonomik bir sorudur: Türkiye’de yapılan evlilik Almanya’da geçerli mi ve bu durum bireylerin…

Kelimelerin nefes aldığı yer: edebiyatın görünmeyen anatomisi Dil, çoğu zaman yalnızca bir iletişim aracı gibi düşünülür; oysa edebiyatın içinden bakıldığında dil, yaşayan bir organizmadır. Her kelime bir hücre gibi çoğalır, dönüşür, başka anlamlarla birleşir ve yeni bir varoluş alanı kurar. Metinler bu anlamda yalnızca anlatılar değil, aynı zamanda canlı dokulardır. Bu dokuların en küçük ama en hayati birimlerinden biri olarak alveoller, edebiyatın metaforik anatomisinde beklenmedik bir karşılık bulur: anlamın nefesle temas ettiği mikro alanlar. Bir metni okurken hissettiğimiz o ince genişleme, o anlamın içimizde yayılışı, tıpkı havanın bedende dolaşması gibidir. Edebiyat, nefes alır; okur da onunla birlikte solur. Bu yüzden…

Aşureye Hangi Meyveler Konur? Bir Tatlıdan Daha Fazlasını Okumak İstanbul’da yaşayan 29 yaşında biriyim. Bir sivil toplum kuruluşunda çalışıyorum ve günüm çoğunlukla sahada, mahalle toplantılarında, bazen de ofis ile sokak arasında mekik dokuyarak geçiyor. Aşure mevsimi geldiğinde ise şehirde ince bir değişim hissediliyor. Market raflarında kuru meyveler biraz daha görünür oluyor, apartman girişlerinde küçük kazanlar kaynamaya başlıyor, komşuluk ilişkileri kısa süreliğine yeniden hatırlanıyor. “Aşureye hangi meyveler konur?” sorusu ilk bakışta basit bir mutfak merakı gibi görünüyor. Ama İstanbul gibi çok katmanlı bir şehirde bu soru, aslında kimin hangi malzemeye erişebildiğini, kimlerin hangi emeği görünür kıldığını ve hangi kültürel pratiklerin yaşatıldığını…

İçsel bir sorgulama: “22 ayar kolye zarar eder mi?” sorusunun zihindeki karşılığı Bu yazıda Chicha olarak 22 ayar kolye zarar eder mi konusunu baştan sona inceleyip düzenli biçimde sunuyoruz. Bazı sorular yalnızca ekonomik değildir. “22 ayar kolye zarar eder mi?” ifadesi kulağa basit bir yatırım ya da alışveriş kaygısı gibi gelse de, zihnin derin katmanlarında çok daha karmaşık bir süreç çalıştırır. İnsan davranışlarını anlamaya çalışan biri olarak bu tür soruların aslında hesap yapmaktan çok “hissetme biçimleriyle” ilgili olduğunu fark etmek zor değil. Bir kolyeyi satın alırken ya da hediye ederken zihinde aynı anda birkaç sistem devreye girer: kayıp korkusu, değer…

Gündelik Bir Tüketici Sorusu Üzerinden İktidarın Haritası: Parfüm Kokan Kıyafet İade Edilir mi? Gündelik hayatın en sıradan görünen soruları bazen siyasal düzenin görünmez katmanlarını açığa çıkarır. “Parfüm kokan kıyafet iade edilir mi?” sorusu ilk bakışta tüketici hukuku çerçevesinde teknik bir mesele gibi görünür. Ancak meseleye siyaset bilimi perspektifinden bakıldığında, bu soru yalnızca bir iade politikası değil; meşruiyet, kurumsal otorite, yurttaşlık hakları ve piyasa düzeni arasındaki karmaşık ilişkilerin bir yansımasıdır. Bir kıyafetin kokusu bile, modern toplumlarda düzenin nasıl kurulduğunu, hangi normların “temiz”, “kabul edilebilir” ya da “bozulmuş” sayıldığını gösterir. Burada artık mesele kumaş değil; iktidarın gündelik yaşamı nasıl biçimlendirdiğidir. İktidarın Mikro…

Terim Ne Anlama Gelir? Tarihsel Bir Perspektiften Anlamın Dönüşümü Geçmişi anlamak, yalnızca olmuş bitmiş olayları sıralamak değildir; bugünü nasıl düşündüğümüzü de şekillendiren bir zihinsel haritayı yeniden kurmaktır. “Terim ne anlama gelir?” sorusu da bu bağlamda basit bir dil bilgisi sorusundan çok daha fazlasını ifade eder: İnsanlığın bilgiyi sınıflandırma, kavramsallaştırma ve aktarma biçiminin tarihsel serüveni. Bir kelimenin “terim” haline gelmesi, aslında toplumların düşünme biçimlerinin dönüşmesidir. Bu nedenle terim kavramının tarihi, aynı zamanda bilginin kurumsallaşma tarihidir. Antik Dönem: Kavramların Doğuşu ve İlk Terimleşme Süreci Antik çağlarda bilgi, modern anlamda sistematik bir yapıya sahip değildi. Ancak yine de düşünürler, belirli kavramları teknik anlamlar…